Touringcar

Culturele biografie ► Historische context In de jaren '60 van de vorige eeuw had nog lang niet iedereen een auto, ook de welgestelden niet. De welvaart was wel al ver genoeg gestegen om reizen en uitstapjes te kunnen maken en de heer Voerman richtte zich met zijn "Reisbureaux Speedwell" op het luxueuze segment in de toursector. ► Type De Speedwell 16 is een bus van het merk Setra S9, een type dat bekend stond om zijn comfort. De bus heeft een enkele klapdeur voor de vooras en twee rijen dubbele fauteuils. Speedwell beschikte zelfs over wagens met drie plaatsen in de breedte, maar dat was hier dus niet zo. "Setra" betekent "selbsttragend" (zelfdragend) en de bus heeft dus geen apart chassis. Bijzonder is (hoewel op dat moment bij Setra gebruikelijk) dat de bus is voorzien van een Henschel motor. Dit fabricaat komt men in Nederland bij bussen weinig tegen, bij vrachtwagens is het een tijd redelijk populair geweest. De bus is in Duitsland gebouwd, echter zonder interieur. Het oorspronkelijke interieur was van Domburg, het huidige is van Smit Joure en dateert uit 1972. ► Object Het object heeft dienstgedaan van 1966 tot 1980 en zal ongetwijfeld een groot deel van Europa hebben bezocht. Het heeft twee generaties meubilair gekend. ► Object als erfgoed Na zijn werkzame leven werd de bus door de heer Voerman tot museumbus bestemd. Hij werd in de jaren '90 grondig gerestaureerd. Representatiewaarde ► Schakelwaarde Setra heeft met zijn zelfdragende carrosserieën en goede comfort een bijdrage geleverd in de ontwikkeling van de autobusbouw. Het type S9 beviel goed en Speedwell heeft er drie van gehad. ► IJkwaarde Het object heeft ijkwaarde omdat het laat zien wat op dat moment mogelijk was in de autobusbouw. Het type was succesvol, maar dat betekent niet dat het in die tijd beeldbepalend was. Daarvoor maken touringcars een te klein deel uit van het totale verkeer en zij spreiden zich nogal. ► Symboolwaarde De Speedwell 16 laat de toenemende welvaart zien: er was ruimte voor een luxe segment in het tourvervoer. Zeldzaamheid Setra was een succesvolle bouwer van touringcars en er hebben er vrij veel van in Nederland gereden. Het type S9 is echter maar in een beperkt aantal (ca. 10 stuks) vertegenwoordigd geweest. Wellicht bestaat er naast de Speedwell 16 nog een exemplaar van, maar zeker is dat niet. Daarmee is de Speedwell 16 zeldzaam. Staat van het object Het object is in de jaren '90 gerestaureerd en daarna goed bijgehouden; de bus is rijvaardig. Ensemblewaarde Niet van toepassing. Presentatiepotentieel Hoewel de bus geen duidelijk stempel draagt van "oud" en velen dat ook niet zullen onderkennen, gaat er toch een zekere sfeer van voorbije tijden van uit. De bus is goed onderhouden en heeft dus een goed presentatiepotentieel. Cultuurhistorische waarde De bus is grotendeels in Duitsland gebouwd en bracht zijn werkzame leven door bij een Nederlands bedrijf. Hij is verbonden met het luxere segment in het tourvervoer. Dat was slechts weggelegd voor een klein deel van de bevolking zodat weinigen in hun leven met deze bus kennis zullen hebben gemaakt. Touringcars verschijnen op onregelmatige plaatsen en tijden op straat en zij dragen dus ook weinig bij aan een bepaald tijdsbeeld in de herinnering. Daardoor heeft de bus een zekere cultuur-historische waarde, maar groot is die toch niet. Het bezit van een (weinig voorkomende) Henschel motor maakt de bus eerder tot een uitzondering dan tot een bijzonderheid.